Edytuj Scientist: Wacław Olszak

Tekst biogramu:

Prof. dr hab. inż. '''Wacław Olszak''' (1902–1980) Dyscyplina/specjalności: teoria plastyczności, teoria sprężystości, konstrukcje budowlane, reologia == Nota biograficzna == Urodził się 24 października 1902 roku w Karwinie (obecnie Czechy), zmarł 8 grudnia 1980 roku w Udine (Włochy) i tam też został pochowany. Studiował na Politechnice w Wiedniu, w Konserwatorium Wiedeńskim — wiolinistykę, a także fizykę na uniwersytecie w Paryżu. Studia uzupełniające odbył na Politechnice Warszawskiej. Dyplom inżyniera dróg i mostów uzyskał w 1925 roku. Po studiach pracował jako projektant, konstruktor i kierownik wielu poważnych obiektów inżynierskich na terenie Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego. W 1933 roku obronił na Politechnice Wiedeńskiej pracę doktorską ''Exzentrische Kreisrohre, ihre Vervendung u. Berechnung'' (Rury okrągłe ekscentryczne, ich zastosowanie i obliczenie). Drugą pracę doktorską ''Sprężyste nieograniczone układy płaskie z otworami kołowymi w zastosowaniu do zagadnień blach płaskich oraz tunelowych i górniczych robót inżynierskich'' obronił w 1934 roku na Politechnice Warszawskiej. W 1937 roku na podstawie rozprawy "Ustroje grubościenne w wykonaniu dotychczasowym a ulepszonym w zastosowaniu do budownictwa przeciwlotniczego oraz obudowy chodników i szybów górniczych", przedstawionej w Akademii Górniczej, uzyskał stopień doktora habilitowanego. W latach 1938-1939 docent Zakładu Inżynierii i Budownictwa na [[Wydział Hutniczy|Wydziale Hutniczym]], kierownik Katedry i Zakładu Wytrzymałości Materiałów [[Wydział Elektromechaniczny|Wydziału Elektromechanicznego]] (1949–1952), kierownik Katedry Budownictwa Stalbetowego i Stalowego na Wydziale Architektury [[Wydziały Politechniczne|Wydziałów Politechnicznych]] (1946–1952), przy której utworzył pierwszy w Polsce Zakład Naukowo-Badawczy dla Zagadnień Konstrukcji Wstępnie Sprężonych. W latach 1948-1950 pełnił funkcję prodziekana Wydziału Elektromechanicznego. W 1947 roku otrzymał tytuł profesora. W 1952 roku przeszedł do pracy na Politechnice Warszawskiej. Powierzoną sobie Katedrę Wytrzymałości Materiałów przekształcił na pierwszą w kraju w pionie uczelni technicznych Katedrę Teorii Sprężystości i Plastyczności. Od 1969 roku do końca życia był rektorem utworzonego wówczas przy jego współudziale Centre Internationale des Sciences Mechaniques w Udine we Włoszech, ośrodka odgrywającego ważną rolę w kształtowaniu nowych kierunków badań w dziedzinie nauk mechanicznych. Autor ponad 350 prac z zakresu teorii plastyczności, teorii sprężystości, konstrukcji budowlanych, reologii. Stworzył polską szkołę teorii plastyczności. Członek rzeczywisty i członek prezydium PAN, sekretarz naukowy Wydziału IV Nauk Technicznych PAN (1957–1960), od 1959 r. członek Serbskiej Akademii Nauk i Academie des Sciences, Inscription et Belles Lettres w Tuluzie, oraz Królewskiej Akademii Nauk w Sztokholmie. Doktor honoris causa Uniwersytetów w Liege (1963) i Uniw. w Tuluzie (1962), Politechnice w Wiedniu (1965), Akademii Górniczo-Hutniczej (1969), Uniw. Technicznego w Dreźnie (1970), Uniw. w Glasgow (1973), Politechniki Warszawskiej (1974), Uniw. w Fredericton (1975) i Politechniki Krakowskiej (1976). ==== Odznaczenia i nagrody ==== Medal Fermata Academie des Inscriptions et Belles Lettres w Tuluzie, [[Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski]], Medal Niepodległości, Krzyż Wielki austriackiego orderu „Litteris et Artibus”, Srebrny Medal Czechosłowackiej AN, Krzyż Wielki bułgarskiego Orderu Cyryla i Metodego, wiele innych nagród państwowych == Źródła do biogramu == === Książki === * Biogramy uczonych polskich : materiały o życiu i działalności członków AU w Krakowie, TNW, PAU, PAN. Cz. 4 : Nauki techniczne. Oprac. A. Śródka, P. Szczawiński. Wrocław 1988, s. 255-261, [foto] * Encyklopedia Krakowa. Kraków 2000, s. 699 * Engel Z.: Sześćdziesiąt lat minęło... Kraków 2012, s. 63-64, 217, [foto] * Materiały konferencji: Jubileusz Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Robotyki, Kraków, czerwiec 2002 [AGH]. Eds. Z. W. Engel, S. Wolny. Kraków 2002, s. 228 Eds. Z. W. Engel, S. Wolny. Kraków 2002, s. 230-231, [foto] * [Skład Osobowy Akademii Górniczej ...1938/39], Kraków 1938, s. 63 * [Skład Osobowy Akademii Górniczej ...1947/48], Kraków 1947, s. 8 * Słownik biograficzny matematyków polskich. Red. nauk. R. Duda. Kraków 2024, s. 296 * Słownik biograficzny techników polskich. Z. 20. Red. nacz. J. Piłatowicz. Warszawa 2009, s.111-115 * Słownik polskich pionierów techniki. Pod red. B. Orłowskiego. Katowice 1986, s. 155-156 * Śródka A.: Uczeni polscy XIX-XX stulecia. T. 3 : M-R. Warszawa 1997, s. 295-298, [foto] * Wielka Księga 85-lecia Akademii Górniczo-Hutniczej. [Oprac.] zespół aut. K. Pikoń (red. naczelny), A. Sokołowska (dyrektor projektu), K. Pikoń. Gliwice 2004, s. 258 * Wydział Metalurgii i Inżynierii Materiałowej : informator. Red. J. Kajtoch. Kraków 1994, s. 27, [foto] * Z dziejów Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie w latach 1919–1967. Oprac. J. Sulima-Samujłło oraz zespół aut. Kraków 1970. s. 92, 148, 625 (Wydawnictwa Jubileuszowe 1919-1969) === Artykuły === * Bolewski A.: Osiągnięcia Akademii Górniczej w Krakowie w okresie 1919-1939 : z kart historii. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 1996, nr 6-7, s. 5-8 * Bolewski A.: Udział Polaków z Zaolzia w powstaniu i życiu Akademii Górniczej w Krakowie. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 1998, nr 49, s. 12-13, [foto] * Doktorzy honoris causa wypromowani przez Wydział Inżynierii Mechanicznej i Robotyki. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 2002, nr 108, s. 10 * Engel Z. W.: Półwiecze działalności Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Robotyki AGH. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 2002, nr 108, s. 6-10 * Germain P.: Wacław Olszak (1902-1980). ''Nauka Polska'' 1983, nr 5, s. 143-147 * Janowski J.: Dział Informacyjny Wydziału Metalurgicznego AGH za okres 50-lecia Wydziału 1922 - 1972 r. ''Zeszyty Naukowe AGH'' ; nr 367. [Seria] ''Metalurgia i Odlewnictwo'' 1973, z. 51, s. 277-339 * Kajfasz S.: Wacław Olszak. ''Nauka Polska'' 1965, nr 2, s. 42-49, [foto] * Karwat B.: Pamiętajmy o naszych nauczycielach. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 2010, nr 35. s. 24, [foto] * Kwieciński M.: O profesorze Wacławie Olszaku. ''Archiwum Inżynierii Lądowej'' 1980 T. 26, z. 3, s. I-IV * Sawczuk A.: Wacław Olszak 1902-1980. ''Nauka Polska''. 1981, R. 29, nr 3-4, s. 211-215 * Wykaz osób, które otrzymały doktoraty honoris causa Akademii Górniczo-Hutniczej. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 1994, nr 5, s. 18 {{DEFAULTSORT:Olszak, Wacław }} [[Category:Biogramy]] [[Category:Doktorzy honoris causa AGH]]

Zapisz Pokaż podgląd Podgląd zmian Anuluj