Tekst źródłowy strony Zygmunt Bielski-Saryusz

Nie masz uprawnień do edytowania tej strony z następującego powodu:
Wykonywanie tej operacji zostało ograniczone do użytkowników w grupie Użytkownicy.
Tekst źródłowy strony można podejrzeć i skopiować.
{{Infobox scientist
|family-name=Bielski-Saryusz
|given-name=Zygmunt
|honorific-prefix=Prof. inż.
|image=Zygmunt Bielski-Saryusz.jpg
|birth_date=2 maja 1869
|birth_place=Widawa
|death_date=12 kwietnia 1944
|death_place=Kraków
|fields=wiertnictwo naftowe
|function=Rektor AG (1931–1933)
|faculty=Wydział Górniczy
|awards=Kawaler Krzyża Komandorskiego Orderu Polonia Restituta
|name=Zygmunt Bielski-Sariusz
|image_size=13512
}}{{Funkcja
|Stanowisko=Rektor
|Jednostka=AG
|Rok_od=1931
|Rok_do=1933
}}
Prof. inż. '''Zygmunt Bielski-Saryusz''' (1869–1944)

Dyscyplina/specjalności: wiertnictwo naftowe

== Nota biograficzna ==

Urodził się 2 maja 1869 roku w Widawie, pow. Łask, zmarł 12 kwietnia 1944 roku w Krakowie. Pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Wychowanek Politechniki Lwowskiej, gdzie na Wydziale Budowy Maszyn w 1892 roku uzyskał dyplom inż. mechanika. Po studiach był pomocnikiem zawiadowcy walcowni Huty Bankowej w Dąbrowie Górniczej, później pracował w warsztatach narzędzi wiertniczych przy kopalni ropy naftowej w Schodnicy, w Sanockiej Fabryce Wagonów, Polskiej Spółce Naftowej, budował pierwsze zbiorniki ziemne na ropę oraz prowadził wiercenia poszukiwawcze za solami potasowymi w Morszynie i Bolechowie oraz gazu ziemnego w Kałuszu. W 1913 roku był kierownikiem wierceń poszukiwawczych w Maniawie i Kryczce Tow. Naftowego „Opiag”,  w latach 1914–1915 pracował w Centralnym Zarządzie firmy „Opiag” w Wiedniu. Badał tereny naftowe w okolicach Mossulu i Hitu (Irak), w południowych Morawach i inne. Był dyrektorem naczelnym Koncernu Naftowego „Małopolska” we Lwowie.

W 1923 roku podjął pracę na [[Wydział Górniczy|Wydziale Górniczym]] Akademii Górniczej w Krakowie, pełniąc jednocześnie obowiązki dyrektora kopalni nafty firmy „Premier”. W AG objął kierownictwo nowo powołanej Katedry Wiertnictwa i Eksploatacji Nafty, przemianowanej w 1936 roku na Katedrę Wiertnictwa i Górnictwa Naftowego. 

Od 1930 roku oddał się wyłącznie pracy naukowej i dydaktycznej.

W latach 1931-1933 był Rektorem AG. 

W 1936 roku obchodzono 40-lecie jego pracy, główne uroczystości odbyły się w Borysławiu. W 1939 roku wraz z innymi profesorami uczelni krakowskich aresztowany i więziony w Oranienburgu i Sachsenhausen.

Po powrocie z obozu pracował jako wykładowca w Państwowej Szkole Technicznej Górniczo-Hutniczo-Mierniczej w Krakowie.

Dorobek naukowy i publicystyczny obejmuje ok. 85 pozycji. Głównym tematem jego prac była sprawa postępu technicznego w polskim kopalnictwie naftowym. 

Był jednym z założycieli Stowarzyszenia Polskich Inżynierów Przemysłu Naftowego w Borysławiu oraz inicjatorem corocznych zjazdów naftowych.

W budynku A-4, na pierwszym piętrze, znajduje się tablica jemu poświęcona.

==== Odznaczenia i nagrody ====

[[Kawaler Krzyża Komandorskiego Orderu Polonia Restituta]]

==== Skrypty i podręczniki ====

[https://repo.agh.edu.pl/browse/author?scope=38c3eeba-6c2d-441b-b6f9-7f8f5baf9f85&bbm.page=1&startsWith=bielski Repozytorium AGH : Skrypty i podręczniki Profesorów AG (1919-1945) : Zygmunt Bielski]

== Źródła do biogramu ==

====Książki====

* Czy wiesz kto to jest? Pod red. S. Łozy. Warszawa 1938, s. 43
* Encyklopedia Krakowa. Kraków 2000, s. 64
* Księga wychowanków i wychowawców Akademii Górniczej w Krakowie (1919-1949). Oprac. J. Sulima-Samujłło. Kraków 1979, s. 15
* Nafta i gaz Podkarpacia : zarys historii. Kraków - Kijów 2004, 490-493, [foto]
* Non omnis moriar… : groby profesorów AGH Cmentarz Rakowicki. [Z. 1]. Oprac. H. Sieński. Kraków 2018, s. 13-14, [foto]
* Non omnis moriar… : groby Rektorów Akademii Górniczej i Akademii Górniczo-Hutniczej. Z. 4 - 2021. Oprac. H. Sieński. Kraków 2021, s. 61-68, [foto]
* Olszewicz B.: Lista strat kultury polskiej (1 IX 1939-1 III 1946). Warszawa 1947, s. 16
* Paczyńska I.: Aktion gegen Universitäts-Professoren (Kraków, 6 listopada 1939 roku) i okupacyjne losy aresztowanych. Kraków 2019, s. 202, 203, 255, 290, 347, 625, 671, 705, 725, 735, 847
* Saryusz-Bielski T.: Wspomnienia legionisty, kapitana artylerii konnej, uczestnika pięciu wojen. Kraków 2019, s. VII, IX-XII, 7-13, 18, 21, 22, [foto]
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1929/30]. Kraków 1929, s. 15
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1931/32]. Kraków 1931, s. 15-16
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1932/33]. Kraków 1932, s. 23
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1933/34]. Kraków 1933, s. 23
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1935/36]. Kraków 1935, s. 22-23
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1936/37]. Kraków 1936, s. 25
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1937/38]. Kraków 1937, s. 23-24
* [Skład Osobowy Akademii Górniczej … 1938/39]. Kraków 1938, s. 27
* Słownik biograficzny techników polskich. Z. 6. Red. T. Skarzyński. Warszawa 1995, s. 12-13
* Wacławik J.: Kronika Wydziału Górniczego 1919-2019. Kraków 2019, s. 23, 27, 32, 35, 36, 48, 50, 53, 57, 193
* Wielka Księga 85-lecia Akademii Górniczo-Hutniczej. [Oprac.] zespół aut. K. Pikoń (red. naczelny), A. Sokołowska (dyrektor projektu), K. Pikoń. Gliwice 2004, s. 313, [foto]
* Wyrok na Uniwersytet Jagielloński 6 listopada 1939. Pod red. L. Hajdukiewicza. Kraków 1989, s. 271-272, [foto]
* Z dziejów Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie w latach 1919-1967. Oprac. J. Sulima-Samujłło oraz zespół aut. Kraków 1970, s. 619-620 (Wydawnictwa Jubileuszowe 1919-1969)
* Życiorysy profesorów i asystentów Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie (1919-1964). Red. M. Odlanicki-Poczobutt. Kraków 1965, s. 10-13, [foto] (Zeszyty Naukowe. Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie ; nr 41, z. spec. 4)

==== Artykuły ====

* Aresztowani podczas aktion gegen Universitäts-Professoren 6 listopada 1939 roku : aresztowani naukowcy Wydziału Górniczego Akademii Górniczej. ''Alma Mater'' 2019, numer specjalny 212, s. 32, [foto] 
* Aresztowani podczas aktion gegen Universitäts-Professoren 6 listopada 1939 roku : aresztowani naukowcy Wydziału Górniczego Akademii Górniczej. ''Alma Mater'' 2021, nr 227, s. 64, [foto]
* Bielski Zygmunt Sariusz : [bibliogr.]. ''Nauka Polska'' 1939, T. 24, s. 547
* Bolewski A.:: Mobilizacja sił naukowych i organizacyjnych przy powstawaniu oraz inauguracji Akademii Górniczej w Krakowie : z kart historii. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 1994, nr 5, s. 5-6
* Cząstka J.: Rozwój wyższego szkolnictwa naftowego na ziemiach polskich ''Zeszyty Naukowe AGH'' ; nr 240. [Seria] ''Górnictwo'' 1969, z. 21, s. 13-45, [foto]
* Cząstka J. J.: Wspomnienie o profesorze Zygmuncie Bielskim w trzydziestoletnią rocznicę śmierci. ''Nafta'' 1974, nr 4, s. 187-188
* Czterdziestoletni jubileusz pracy zawodowej prof. Zygmunta Bielskiego. ''Przemysł Naftowy'' 1936, nr 1, s. 20-21, [foto]
* Jahoda K.: Krakowscy Górnicy. ''Przegląd Górniczy'' 1990, nr 5, s. 20-23, [foto]
* Jaros J.: "Salamandra" - pamięci kolegów górników (7). ''Przegląd Górniczy'' 1992, T. 48, nr 12, s. 18
* Pawłowski W.: Medal im. Ignacego Łukasiewicza i jego laureaci. ''Wiek Nafty'' 1992, nr 2, s. 18-20, [foto]
* Poborski J.: Wspomnienia starego inżyniera górniczego : z dziejów Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie : ciąg dalszy. ''Biuletyn Informacyjny Pracowników AGH'' 1994, nr 12, s. 11-15, [foto]
* Poczet Rektorów AGH : lata [1919-2013] : Zygmunt Bielski (1869-1944), 1931/32-1932/33. ''Biuletyn AGH'' 2013 wyd. spec. z okazji 100-lecia powołania Akademii Górniczej, s. 14, [foto]
* [[Media:Tablice - Zygmunt Saryusz Bielski. Biuletyn AGH nr 104-105.pdf|Sieński H.: Profesor Zygmunt Saryusz Bielski : tablice - pamięć wiecznie żywa - część 39. ''Biuletyn AGH'' 2016, nr 104/105, s. 25-27, [foto]]]
* [[Media:07 Poczet rektorow - Zygmunt Bielski-Saryusz Rektor w latach 1931–1933.pdf|Sieński H.: Zygmunt Bielski-Saryusz - Rektor w latach 1931-1933 : Poczet rektorów Akademii Górniczej i Akademii Górniczo-Hutniczej - część 8. ''Biuletyn AGH'' 2021, nr 159-160, s. 39-42, [foto]]]
* Sprawozdanie z uroczystości jubileuszowej prof. inż. Zygmunta Saryusza Bielskiego. ''Przemysł Naftowy'' 1936, nr 4, s. 139-140
* Szafran S.: Prof. zw. inż. Zygmunt Saryusz-Bielski (1869-1944). ''Wiadomości Naftowe i Gazowe'' 2019, nr 9, s. 6, [foto]
* Tomczyk M.: 75. rocznica "Sonderaktion Krakau". ''Biuletyn AGH'' 2014, nr 83, s. 8-9, [foto]

{{DEFAULTSORT:Bielski-Saryusz, Zygmunt }}
[[Category:Biogramy]]
Strony dołączone w tym artykule:
Wróć do Zygmunt Bielski-Saryusz.
Źródło: „https://historia.agh.edu.pl/wiki/Zygmunt_Bielski-Saryusz”